Author Topic: Zapożyczenia w języku polskim  (Read 9045 times)

0 Members and 1 Guest are viewing this topic.

Offline Pinia

  • Moderator
  • *
  • Posts: 11597
  • Gender: Female
on: October 29, 2013, 18:48
Z języka francuskiego pochodzą na przykład:
– nazwy niektórych dań, potraw i przypraw: bagietka, beszamel, beza, bulion, deser, fondue, konfitura, korniszon, krokiet, legumina, majonez, omlet, suflet, szarlotka
– nazwy niektórych alkoholi: aperitif, armaniak, bordo, burgund, koniak, likier, szampan
– nazwy pomieszczeń i ich części: atelier, balkon, foyer, loża, mansarda, salon, suterena, szalet
– nazwy mebli i dekoracji: etażerka, fotel, komoda, sofa, szezlong, lustro, witraż, żyrandol
– nazwy gatunków literackich: chanson de geste, felieton, reportaż, rondo
– nazwy kosmetyków i zabiegów upiększających: fluid, krem, lakier, perfumy, makijaż, manicure
– nazwy tkanin, ubiorów i dodatków: tiul, żakard, żorżeta, apaszka, lizeska, peniuar, szal, szmizjerka, beret, bluza, bonżurka, garsonka, frak, kostium, krawat czy żabot.

(zob. „Poprawna polszczyzna”, H. Jadacka, A. Markowski, D. Zdunkiewicz-Jedynak).
All people smile in the same language!

Reply #1 on: October 30, 2013, 00:32
chuligan
Słowo chuligan pochodzi z języka angielskiego. Jest prawdopodobnie eponimem, a więc wyrazem utworzonym od nazwy własnej. Hooligan to pierwotnie nazwisko: według Słownika wyrazów obcych PWN – opryszka londyńskiego, a według The Oxford English Dictionary – rodziny irlandzkich awanturników, pojawiające się w piosence kabaretowej z końca XIX wieku. Do polszczyzny słowo to weszło jednak nie bezpośrednio z języka angielskiego, ale za pośrednictwem rosyjskim.
Należy zauważyć, że w języku rosyjskim, inaczej niż w polskim, nie ma pary spółgłosek: ch bezdźwięczne – h dźwięczne; występuje w nim tylko bezdźwięczna głoska х, odpowiednik naszego ch. Hooligan został więc zapożyczony przez język rosyjski (wraz ze znaczeniem i wymową) i transkrybowany na grażdankę (хулиган). W języku polskim z kolei dokonano transkrypcji z grażdanki na alfabet łaciński, a znak х odczytano jako ch­.
                                                       Joanna Ginter, Uniwersytet Gdański
All people smile in the same language!

Reply #2 on: November 6, 2013, 00:51
Zapożyczenia z języka tureckiego, np: arbuz, bakalie, chałwa, cybuch, czaprak, czambuł, dywan, jogurt,  kaftan, kawior, kołpak, kołczan,  ogier, tabun, turban, tytoń, wataha, dywan, kotara, bazar, karaluch , kurhan,  tulipan, szarańcza
All people smile in the same language!

Reply #3 on: November 14, 2013, 01:06
KINDERSZTUBA NA KINDERBALU
Germanizmy – czyli zapożyczenia z języka niemieckiego – miały znaczny wpływ na polszczyznę już w XIII wieku – to właśnie z języka niemieckiego pochodzą takie wyrazy jak blacha, cegła, dach, rynek, sołtys. Pochodzenie niemieckie wyrazu łatwiej jest nam jednak rozpoznać w przypadku słów kinderbal, kindersztuba, bruderszaft, kiper, knajpa, kocher, kurort, majstersztyk, mandat czy szmelc.
Z języka niemieckiego polszczyzna zapożyczyła także kalki leksykalne, np. czasopismo (Zeitschrift), duszpasterz (Seelsorger), parostatek (Dampfschriff) czy światopogląd (Weltanschauung). Do polszczyzny z niemieckiego weszło także kilka związków frazeologicznych: do luftu, jako taki czy wyciągać wniosek.
(zob. H. Jadacka, A. MArkowski, D. Zdunkiewicz-Jedynak, „Poprawna polszczyzna...”)

Zapożyczenia z XII i XV w. w związku z osadnictwem niemieckim na ziemiach polskich dotyczą:

gospodarki, np. celnik, koszt, murarz
sądownictwa, np. czynsz, hołd
organizacji miast i wsi, np. gmina, wójt, rynek, bruk, ratusz, burmistrz, rajca
wojska, np.: żołnierz, rycerz
All people smile in the same language!

Offline DarkMax2

  • Posts: 45958
  • Gender: Male
  • UeArtemis
Tej wojny nikt za nas nie wygra! © Wiedźmin III

З моїх снів ти утичеш над ранок,
Терпка як аґрус, солодка як біз.
Хочу снить чорні локи сплута́ні,
Фіалкові очі мокрі від сліз.

Offline SIVERION

  • Posts: 9366
  • Gender: Male
  • :)
Reply #5 on: November 14, 2013, 01:51
Тюркизмы видимо через восточнославянские языки в польский попали,судя по фонетике этих тюркизмов в польском, kurhаn и wаtаhа явно через украинский,иначе было бы kurgаn и wаtаgа
There is no conversation more boring than the one where everybody agrees (Michel de Montaigne) ;[пол:мужской]

Offline Pinia

  • Moderator
  • *
  • Posts: 11597
  • Gender: Female
Reply #6 on: April 2, 2014, 11:32
Zapożyczenia z czeskiego związane są przede wszystkim z:
religią: kościół, ołtarz, msza, opat
sprawami politycznymi i kulturalnymi - wpływy powodowały zmianę fonetycznej postaci wyrazów polskich (wiesiele - wesele, sierce - serce)
 innymi zakresami tematycznymi - wyrazy "kmieć" oznaczały człowieka poddanego, wieśniaka, od XIV w. oznaczały człowieka niższego stanu.
Wpływy z czeskiego zamierają w XVI w. Przestaje on być językiem wzorcem w związku z renesansowym przekonaniem o ważności języka polskiego.
All people smile in the same language!

 

With Quick-Reply you can write a post when viewing a topic without loading a new page. You can still use bulletin board code and smileys as you would in a normal post.

Note: this post will not display until it's been approved by a moderator.
Name: Email:
Verification:
Type the letters shown in the picture
Listen to the letters / Request another image
Type the letters shown in the picture:
√49 Напишите ответ строчными буквами:
«Сто одёжек, все без застёжек» — что это?: